{"id":40322,"date":"2017-04-11T11:04:21","date_gmt":"2017-04-11T08:04:21","guid":{"rendered":"https:\/\/teidakademi.com\/?p=40322"},"modified":"2017-04-11T11:04:41","modified_gmt":"2017-04-11T08:04:41","slug":"isler-tersine-dondugunde-reverse-mobbing","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/2017\/04\/11\/isler-tersine-dondugunde-reverse-mobbing\/","title":{"rendered":"\u0130\u015fler Tersine D\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcnde (Reverse Mobbing)"},"content":{"rendered":"<h5>Mobbing, ingilizcede psikolojik \u015fiddet, taciz, rahats\u0131z etme anlamlar\u0131na gelen ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde; cinsiyet, ya\u015f, tecr\u00fcbe, e\u011fitim, hiyerar\u015fi vb. farklar g\u00f6zetmeksizin, t\u00fcm k\u00fclt\u00fcrlerde ve t\u00fcm i\u015f kollar\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kan bir davran\u0131\u015f bi\u00e7imidir.<\/h5>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>Bu davran\u0131\u015f bi\u00e7imi genellikle i\u015fverenler taraf\u0131ndan, \u0130\u015f Kanunlar\u0131n\u0131n i\u015f\u00e7iyi koruyan tazminat ve i\u015fe iade h\u00fck\u00fcmlerinden kurtulmak i\u00e7in i\u015f\u00e7iyi istifaya zorlamak \u015feklinde sistematik olarak uygulanmakta ve bu s\u00fcre\u00e7te mobbinge maruz kalan i\u015f\u00e7i \u00e7o\u011fu zaman psikolojik a\u00e7\u0131dan ciddi zararlar g\u00f6rmektedir. Yabanc\u0131 \u00fclke d\u00fczenlemelerinde; Avrupa ve Amerika\u2019da \u00e7o\u011funlukla mobbing hukuk literat\u00fcr\u00fcne girmi\u015f, mobbing uygulamalar\u0131na kar\u015f\u0131 yapt\u0131r\u0131m yollar\u0131 1990\u2019l\u0131 y\u0131llardan itibaren d\u00fczenlenmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019de ise son d\u00f6nemde T\u00fcrk Bor\u00e7lar Kanunu\u2019nda yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklik ile mobbing ma\u011fdurlar\u0131n\u0131n a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 emsal davalar ve konu hakk\u0131nda y\u00fcr\u00fct\u00fclen fark\u0131ndal\u0131k \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ile mobbing \u00fclkemizde g\u00fcnden g\u00fcne dikkat \u00e7eken bir olgu olmu\u015ftur.<br \/>\n<strong>Peki her uygunsuz davran\u0131\u015f mobbing\u2019e girer mi?\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Cevap basit\u00e7e hay\u0131r. Son Zamanlarda \u00fclkemizde moda bir kavram olarak kullan\u0131lan mobbing, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n kendilerine kar\u015f\u0131 haks\u0131zl\u0131k olarak yorumlad\u0131klar\u0131 her durumda dile getirdikleri bir saptama olarak g\u00f6r\u00fclmektedir. Bu konuda \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n \u00f6zellikle d\u00fc\u015f\u00fck performans g\u00f6sterdiklerinde y\u00f6neticilerinin kendisine d\u00fc\u015f\u00fck puan vermesi, fazla mesaiye kalmalar\u0131, yo\u011fun i\u015f y\u00fck\u00fc, y\u00f6neticinin bir iki kez kendilerini ikaz etmesi, i\u015fyerinde dedikodu olmas\u0131 veya y\u00f6neticinin \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n ismini hat\u0131rlamay\u0131p selam vermemesi bile \u00e7al\u0131\u015fanlar taraf\u0131ndan mobbing olarak de\u011ferlendirilip i\u015fverenler aleyhine mobbing tazminat\u0131 davalar\u0131 a\u00e7\u0131lmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak Yarg\u0131tay\u2019\u0131n yerle\u015fik i\u00e7tihatlar\u0131nda belirtildi\u011fi \u00fczere\u00a0<em>bir eylemin psikolojik taciz olarak kabul edilebilmesi i\u00e7in, bir i\u015f\u00e7inin hedef al\u0131narak ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi, belli bir s\u00fcreye yay\u0131lmas\u0131 ve bu durumun sistematik bir hal almas\u0131 gerekir.(HGK., E. 2012\/1925 K. 2013\/1407 T. 25.9.2013)<\/em><\/p>\n<p><strong>Ters mobbing (reverse mobbing)<\/strong>\u00a0ise bir Mobbing\u2019in hiyerar\u015fik olarak yer de\u011fi\u015ftirmi\u015f halidir. Klasik mobbingde \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n y\u00f6neticisi taraf\u0131ndan yap\u0131lan sistematik psikolojik taciz eylemi, ters mobbingde bu sefer \u00e7al\u0131\u015fan veya \u00e7al\u0131\u015fanlar taraf\u0131ndan y\u00f6neticilerin i\u015ften ayr\u0131lmas\u0131 veya yer de\u011fi\u015ftirmesi i\u00e7in kas\u0131tl\u0131 ve sistematik olarak haks\u0131z eylemler yapma durumuna d\u00f6n\u00fc\u015fmektedir. Y\u00f6neticilerin insan y\u00f6netimi konusunda y\u0131ll\u0131k hedeflerinin oldu\u011fu ve \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n haklar\u0131n\u0131n (\u00f6zellikle \u015firket i\u00e7i \u015fikayet s\u00fcrecinin) geli\u015fmi\u015f oldu\u011fu global ve kurumsal \u015firketlerde ters mobbing\u2019in g\u00f6r\u00fclme ihtimali artmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Ters mobbing y\u00f6ntemleri:\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Ters mobbing\u2019in uygulanmas\u0131nda en yayg\u0131n olarak astlar\u0131n \u00fcstlerine ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi eylemler \u015funlard\u0131r;<\/p>\n<ul>\n<li>i\u015fleri yava\u015flatma, kritik i\u015f s\u00fcre\u00e7lerinde sahte sa\u011fl\u0131k raporlar\u0131 al\u0131p i\u015fe gelmeme i\u015fleri s\u00fcr\u00fcncemede b\u0131rakma<\/li>\n<li>Tek ba\u015f\u0131na veya di\u011fer \u00e7al\u0131\u015fma arkada\u015flar\u0131yla birlik olarak Y\u00f6netici hakk\u0131nda bir \u00fcst y\u00f6neticiye veya \u015firketin genel merkezine \u015fikayet s\u00fcrecini ba\u015flatma<\/li>\n<li>i\u015flem neticesinde \u00fcst\u00fcn hesap verece\u011fini bilerek kasti olarak hatal\u0131 i\u015flem yapma ve\/veya i\u015fi sabote etme<\/li>\n<li>g\u00f6revlerini kasten unutur gibi g\u00f6z\u00fckme ve \u00f6nemli geli\u015fmeleri amire bildirmeme veya hat\u0131rlatmama, kritik i\u015f s\u00fcre\u00e7lerinde y\u00f6neticiyi hataya zorlama<\/li>\n<li>Amirin g\u00f6zetimdeki kritik belgeleri imha etme veya saklama, y\u00f6neticinin sordu\u011fu sorular\u0131 bilmesine ra\u011fmen bilmiyormu\u015f gibi davranma<\/li>\n<li>Y\u00f6netici hakk\u0131nda y\u00f6neticinin otoritesini sarsacak \u015fekilde dedikodu ve as\u0131ls\u0131z iddialar\u0131 yayma<\/li>\n<li>\u00d6zellikle kilit pozisyonda \u00e7al\u0131\u015fan ki\u015filer i\u00e7in; y\u00f6neticiye, ferdi olarak veya toplu olarak i\u015ften ayr\u0131lma tehdidi yapma, toplant\u0131larda y\u00f6neticiyi zor durumda b\u0131rakacak \u015fekilde y\u00f6neticiyle z\u0131tla\u015fma, y\u00f6neticinin dediklerini protesto etmek i\u00e7in talimatlar\u0131na ayk\u0131r\u0131 hareket etme<\/li>\n<li>Bulundu\u011fu ortamda y\u00f6neticiyi ve otoritesini yok sayma ve y\u00f6netici sanki yokmu\u015f gibi davranma ve y\u00f6neticinin yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015fi s\u00fcrekli ele\u015ftirme ve benzeri eylemler bulunmaktad\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<p>G\u00fcncel i\u015f hukuku ile bu durumu birle\u015ftirirsek, mevcut duruma i\u015fverenin i\u015f\u00e7i \u00fczerinde denetim ve g\u00f6zetim yetkisinin sekteye u\u011frat\u0131lmas\u0131 denilebilir. \u0130spatlanmas\u0131 zor oldu\u011fu i\u00e7in ters mobbing yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dair h\u00fck\u00fcm kurulamayan baz\u0131 kararlarda; sendikal faaliyet olsun ya da olmas\u0131n i\u015f yava\u015flatma eylemi sergileyen i\u015f\u00e7iler ba\u011fl\u0131 bulunduklar\u0131 \u00fcretim m\u00fcd\u00fcrlerinin \u00fcretim planlar\u0131n\u0131 sekteye u\u011fratmakta, hedeflerini tutturamayan ancak \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131 zorla da yeniden \u00e7al\u0131\u015fmaya d\u00f6nmelerini sa\u011flayamayan y\u00f6neticiler, g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e ba\u011fl\u0131 bulunduklar\u0131 \u015firketin hedeflerini ve s\u00f6zle\u015fmesel edimlerini yerine getirememe kayg\u0131s\u0131 ya\u015famakta ve en sonunda ba\u015far\u0131s\u0131z olduklar\u0131 i\u00e7in i\u015f akitleri feshedilmekte veya istifa etmektedirler. \u00d6zellikle Kurumsal yap\u0131lanmalarda \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n ba\u011fl\u0131 bulundu\u011fu tak\u0131m\u0131n y\u00f6neticisinin de \u00fcst\u00fcnde ba\u015fka bir y\u00f6neticisi olmas\u0131, onun da kendi y\u00f6neticisine kar\u015f\u0131 sorumlu olmas\u0131 durumu, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n k\u00f6t\u00fc niyetli eylemlerine ortam haz\u0131rlamakta ba\u015far\u0131s\u0131z bulunan y\u00f6netici ekip idaresi yapamad\u0131\u011f\u0131 damgas\u0131 vurulup istifas\u0131 istenmektedir.<\/p>\n<p><strong>Peki y\u00f6neticiler nas\u0131l hayatta kal\u0131r?\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Ters mobbing kavram\u0131 hen\u00fcz hukukumuzda bir yarg\u0131 karar\u0131na konu olmasa da, \u00e7al\u0131\u015fanlar ferdi \u00a0olarak veya toplu halde bu tip psikolojik tacizleri y\u00f6neticilerine kar\u015f\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirebilmekte, i\u00e7 soru\u015fturmalarda, \u00e7\u0131k\u0131\u015f m\u00fclakatlar\u0131nda ve en nihayetinde yarg\u0131 s\u00fcrecinde \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n y\u00f6neticiye kar\u015f\u0131 korunma refleksi oldu\u011fundan ters mobbing\u2019in ispat\u0131n\u0131n \u00e7ok zor olmas\u0131, tan\u0131k ifadelerinin de yetersiz hatta davac\u0131 aleyhine geli\u015fmesi nedeniyle k\u00f6t\u00fc niyetli \u00e7al\u0131\u015fanlar ama\u00e7lar\u0131nda maalesef ba\u015far\u0131ya ula\u015fmaktad\u0131rlar.<\/p>\n<p>Yerel mevzuata ve \u015firket kurallar\u0131na kar\u015f\u0131 gelecek her t\u00fcrl\u00fc uygunsuz eylem ve davran\u0131\u015f\u0131 engellemeyi, gerekli hallerde yapt\u0131r\u0131m alt\u0131na almay\u0131 hedefleren \u015firketlerde bir de ihbar hatt\u0131 bulunmaktad\u0131r. Bu ihbar hatt\u0131na veya ihbar i\u00e7in olu\u015ftulmu\u015f jenerik e-mail adresine veya telefon hatt\u0131na bildirimde bulunarak her seviyeden \u00e7al\u0131\u015fan anonim olarak y\u00f6neticisini \u015fikayet edebilmektedir. Mobbing ve benzeri faaliyetleri \u00f6nlemek amac\u0131yla kurulmu\u015f bu ihbar hatt\u0131 (hotline)\u2019\u0131n ile bile k\u00f6t\u00fc niyetle kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda asl\u0131nda mobbing\u2019e alet olabilir. Bu nedenle \u015firketlere \u00f6zellikle ihbar hatlar\u0131n\u0131n k\u00f6t\u00fc niyetli \u00e7al\u0131\u015fanlar taraf\u0131ndan suistimal edilmesinin engellenmesi amac\u0131yla mekanizmalar kurmak, uyum y\u00f6neticileri ve di\u011fer \u015firket yetkilileri taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen soru\u015fturmalar\u0131n hem \u00e7al\u0131\u015fan hem de y\u00f6neticilerin korunmas\u0131 saikiyle \u00f6nyarg\u0131s\u0131z yap\u0131lmas\u0131 i\u00e7in \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde \u00f6zen g\u00f6sterilmesi gerekmektedir. Ayn\u0131 zamanda ters mobbinge maruz kalan y\u00f6neticilerin s\u00f6z konusu durumu \u00fcst y\u00f6neticilerine ve \u015firketin ihbar hatlar\u0131na bildirmesi ile uyum, hukuk ve insan kaynaklar\u0131 gibi departmanlardan destek alarak ilgili durumu y\u00f6netmeleri faydal\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n<hr \/>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Av. Altu\u011f \u00d6zg\u00fcn, Sandoz Ba\u015f Hukuk M\u00fc\u015faviri \u2013\u00a0<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>Av. Cihan Altuntu\u011f, Sandoz Hukuk M\u00fc\u015faviri\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><span class=\"s1\">Makalelerdeki g\u00f6r\u00fc\u015f ve yorumlar yazar veya yazarlara ait olup\u00a0<\/span><span class=\"s2\">, Etik ve \u0130tibar Derne\u011fi\u2019nin konu ile ilgili d\u00fc\u015f\u00fcncelerini yans\u0131tmamaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mobbing, ingilizcede psikolojik \u015fiddet, taciz, rahats\u0131z etme anlamlar\u0131na gelen ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde; cinsiyet, ya\u015f, tecr\u00fcbe, e\u011fitim, hiyerar\u015fi vb. farklar g\u00f6zetmeksizin, t\u00fcm k\u00fclt\u00fcrlerde ve t\u00fcm i\u015f kollar\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kan bir davran\u0131\u015f bi\u00e7imidir.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":40323,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"footnotes":""},"categories":[211],"tags":[],"class_list":["post-40322","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-featured"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40322","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=40322"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40322\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":40324,"href":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40322\/revisions\/40324"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40323"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=40322"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=40322"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/teidakademi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=40322"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}